Страница 614 из 887

Is er logen in de gelykenis van den barmhartigen Samaritaan,

omdat er misschien nooit een geplunderd reiziger is opgenomen in

een samaritaansch huis? Is er logen in de parabel van den zaaier,

omdat geen landbouwer zyn zaad zal uitwerpen op een rots? Of--om

aftedalen tot meer gelykheid met myn boek--mag men de waarheid

ontkennen die de hoofdzaak uitmaakt van de Negerhut, omdat er

misschien nooit een Evangeline bestaan heeft? Zal men tot de

schryfster van dat onsterfelyk pleidooi--onsterfelyk, niet om

kunst of talent, maar door strekking, en indruk--zal men tot haar

zeggen: "ge hebt gelogen, de slaven worden niet mishandeld, want

... er is onwaarheid in uw boek: het is een roman!" Moest niet

ook zy, in-plaats eener optelling van dorre daadzaken, een

verhaal geven dat die daadzaken inkleedde, om 't besef der

behoefte aan verbetering te doen doordringen in de harten? Zou

haar boek gelezen zyn, als ze daaraan den vorm had gegeven van

een processtuk?